Kat irtifakı, onaylı mimari projeye göre kurulur

Kentsel dönüşümde mimar
projeyi kim çizer, siz neye onay verirsiniz?

Yeni binanızın mimari projesini, tipik kat karşılığı projede müteahhidin anlaştığı mimarlık ofisi çizer; yapı ruhsatı bu onaylı projeyle alınır ve yeni tapularınız (kat irtifakı) idarece onaylı mimari projeye göre kurulur. Bu yüzden malik için asıl soru "mimar kim?" değil, "kat planlarına, şerefiye tablosuna ve teknik şartnameye imzadan önce onay verdim mi?" sorusudur. Bu rehber, mimarın kritik olduğu 5 anı ve sizin haklarınızı anlatır.

Önce imar hakkınızı görün Kritik 5 an
yapıyo bir mimarlık ofisi değildir; proje çizmez, mimar önermez. Bu sayfa, malikin mimari süreçte hangi anlarda söz hakkı olduğunu gösteren tarafsız bir rehberdir. Proje müellifliği ve onay süreçleri; mimarlık ofisi, müteahhit ve ilgili belediye arasında yürür.

Mimarın (ve sizin) kritik olduğu 5 an

Süreç boyunca mimari kararlar beş noktada kaderinizi belirler — hepsinde imzadan önce söz hakkınız var:

1
Ön tasarım: emsal plana dönüşürken

Parselin emsali, TAKS'ı ve çekme mesafeleri; kaç m², kaç daire, nasıl bir kütle çıkacağını belirler. Teklifleri kıyaslamadan önce kendi tabanınızı bilin: ücretsiz fizibilite.

2
Sözleşme eki: kat planı + teknik şartname

"Güzel daireler yapacağız" söz değil, ektir: kat planları, daire tipleri ve marka/model düzeyinde teknik şartname sözleşmeye eklenmeli. Kontrol listesi: 12 kritik madde.

3
Dağılım: hangi daire kimin?

Kat, cephe ve manzara farkı şerefiyedir; adil dağıtım mimari plan üzerinde, gerekçeli tabloyla yapılır. Ayrıntı: şerefiye rehberi.

4
Ruhsat: onaylı proje = resmî proje

Yapı ruhsatı, belediyenin onayladığı mimari projeyle alınır; bu andan sonra plan değişikliği tadilat projesi/ruhsatı ister. Ruhsat sürecinin bütünü: adım adım rehber.

5
Tapu: kat irtifakı projeye göre kurulur

Yeni kat irtifakı/kat mülkiyeti tescilinde elektronik ortamda düzenlenen, idarece onaylı mimari proje esas alınır ve yönetim planında malik imzası aranmaz (Yön. md. 15/12). Yani plandaki daire = tapudaki daireniz: tapu yolculuğu.

Uygulama: projeye uygunluk takibi

İnşaatta "projede yazan ≠ sahada olan" açılırsa erken yakalayın; teslimde bağımsız kontrol ve eksik-iş listesi şart. Güvence seti: 6 kalkan.

Mimar mı, mühendis mi? — kim ne yapar

Dönüşümde meslekler sık karışır; görev haritası şöyledir:

İşKim yaparMalik notu
Riskli yapı tespitiBakanlık lisanslı kuruluşun mühendisleri (her tespitte en az bir inşaat mühendisi zorunlu)Tespit mimarlık değil mühendislik işidir — kuruluş seçimi
Yeni binanın mimari projesiMimar (proje müellifi)Kat planları + cepheler + m² tabloları — onaydan önce inceleyin
Statik / betonarme projeİnşaat mühendisiMimariyle birlikte ruhsat eki olur
Güçlendirme projesiİnşaat mühendisi ağırlıklı ekipKarar eşiği farklıdır (4/5) — güçlendirme mi, yıkım mı?
Uyuşmazlık müzakeresi (15/B)Lisanslı kuruluşta mimar dâhil 6 meslekli zorunlu kadromüzakere kuruluşları rehberi

İmzadan önce isteyebileceğiniz 5 proje çıktısı

Kat planları (ölçekli)

Kendi dairenizin yeri, yönü ve net/brüt m² değeri planda okunmalı.

Daire dağılım + şerefiye tablosu

"Hangi daire kime, hangi farkla" — gerekçeli ve imzalı.

Teknik şartname

Malzeme kalitesi marka/model/muadil düzeyinde; "1. sınıf malzeme" tek başına ölçü değildir.

Vaziyet planı

Otopark, bahçe, blok yerleşimi — özellikle çok bloklu parselde kritik.

Örnek daire / görselleştirme

Zorunlu değil ama iyi pratik; beklenti-uyuşmazlığını baştan azaltır.

Hepsini sözleşmeye bağlayın

Bu çıktılar sözleşme eki yapılmadıkça broşürdür — sözleşme rehberi + hukuki eşiklerde avukat.

İlgili rehberler

Sık sorulanlar

Mimari projeyi kim öder — biz mi, müteahhit mi?
Tipik kat karşılığı modelde proje ve ruhsat giderleri müteahhidin yükümlülüğündedir; ama bu bir teamüldür, kural değil — kimlerin neyi ödediği sözleşmenizde açıkça yazmalıdır. Masraf haritasının tamamı: kim ne öder rehberi.
Mimarı malikler mi seçer, müteahhit mi?
Uygulamada mimarlık ofisini çoğunlukla müteahhit belirler; maliklerin gücü seçimden çok onaydadır: kat planı, şartname ve dağılım tablosunu sözleşme eki yapıp değişiklikleri imzaya bağlarsanız, kimin çizdiğinden bağımsız olarak sonucu siz kontrol edersiniz. İsterseniz mimar seçimini de sözleşmede şart koşabilirsiniz — pazarlık konusudur.
Onaydan sonra kat planı değişebilir mi?
Ruhsata esas onaylı projede değişiklik, tadilat projesi ve ilgili onayları gerektirir; keyfî değişiklik yapılamaz. Bu sizin için çift yönlü korumadır: müteahhit de sizin onayınız dışında planı değiştiremez, siz de geç aşamada değişikliğin maliyet/süre bedelini üstlenirsiniz.
Tapudaki dairem gerçekten plandaki daire mi olacak?
Evet — yeni kat irtifakı/kat mülkiyeti tescilinde idarece onaylı mimari proje esas alınır (6306 Uygulama Yönetmeliği md. 15/12). Bu yüzden plandaki bağımsız bölüm numaranızı ve m² değerlerini sözleşme ekindeki planla karşılaştırarak kontrol edin.
Riskli yapı tespitini mimar yapabilir mi?
Hayır — tespit, Bakanlık lisanslı kuruluşların mühendislik işidir ve her tespitte en az bir inşaat mühendisi görevlendirilmesi zorunludur. Mimarın sahnesi tespit değil, yeni binanın tasarımıdır. Tespit süreci: tespit rehberi.
yapıyo mimari proje çizer mi?
Hayır. yapıyo mimarlık ofisi değildir; fizibilite, mutabakat ve süreç koordinasyonu yapar. Mimari süreçte katkımız; imar verisini şeffaflaştırmak ve onay adımlarının denetim iziyle yürümesini sağlamaktır.

Plan konuşmadan önce zemini görün

Mimari teklifleri kıyaslamanın ilk şartı, parselinizin gerçek imar hakkını bilmektir. Emsal, TAKS ve tahmini daire tablonuzu saniyeler içinde görün — kayıt yok, malike ₺0 komisyon.

Ücretsiz fizibilite
İmza öncesi kontrol
Kat planlarıSözleşme eki
Şerefiye tablosuGerekçeli + imzalı
Teknik şartnameMarka/model düzeyi
m² ölçüsüNet mi, brüt mü — yazılı
Tapu güvencesiKat irtifakı onaylı projeye göre
WhatsApp Ücretsiz fizibilite